System Kodu Kolorów dla owoców i warzyw

Zwierzęta roślinożerne instynktownie używają kolorów jako czynnika identyfikującego rośliny jadalne. Zmiana koloru dojrzewających owo­ców i warzyw sygnalizuje, że osiągnęły maksimum smaku i wartości odżywczych. Wiele związków fitoodżywczych to właściwie cząsteczki pigmentu, które nadają dojrzewającym owocom i warzywom charakterystyczną barwę.

Karotenoidy są związkami chemicznymi, które pochłaniają światło widzialne, powodując w ten sposób, że marchewki są pomarańczowe, pomidory czerwone, a nagietki żółte. U roślin i zwierząt wyizolowano około 700 różnych karotenoidów. Około 50 do 60 z nich występuje w typowej diecie. Karotenoidy te są trawione przez organizm w spe­cyficzny sposób, często podczas wchłaniania do krwiobiegu z jelita cienkiego. Przechodzą do określonych tkanek i organów, gdzie – jak udowodniono – chronią przed tym rodzajem utlenienia, które może uszkodzić twoje DNA.

Ponieważ kolor żywności pochodzenia roślinnego tak wiele mówi nam o tym, jak wspomaga ona zdrowie, opracowałem system Kodu Kolorów, by pomóc ci bardziej zróżnicować dietę. Różnorodność ko­lorów jest ważna, gdyż różne związki chemiczne roślin, jakie one reprezentują, mają inny wpływ na organizm ludzki.

W grupie czerwonej znajdują się pomidory, różowe grejpfruty i ar­buzy – wszystkie one zawierają likopen. Likopen z gotowanych prze­tworów i soków pomidorowych jest lepiej przyswajalny niż z całych surowych pomidorów, dlatego produkty te są głównym jego źródłem w naszej diecie. Dodaj zatem kolor czerwony w postaci sosu do maka­ronu, zupy pomidorowej, soku pomidorowego i keczupu. W praktyce ponad 80 procent likopenu w amerykańskiej diecie pochodzi z takich właśnie produktów pomidorowych.

Grupa czerwonopurpurowa obejmuje winogrona, czerwone wino, sok winogronowy, śliwki suszone, żurawiny, jeżyny, borówki, truskaw­ki i czerwone jabłka. Żywność ta zawiera antocyjany – silne przeciw- utleniacze, które mogą mieć korzystne działanie w przypadku chorób serca, hamując tworzenie się zakrzepów krwi.

Do grupy pomarańczowej zaliczamy marchew, mango, brzoskwi­nie, kantalupy, dynie olbrzymie i zwyczajne oraz słodkie ziemniaki (jamsy). Dostarczają one alfa- i beta-karotenów. W tej grupie marchew dostarcza około połowy alfa- i beta-karotenów w diecie amerykańskiej, przy istotnym udziale przetworów pomidorowych.

Grupa pomarańczowożółta to sok pomarańczowy, pomarańcze i tangerynki, papaje i nektaryny. Dostarczają one B-kryptoksantyny, mniej istotnego karotenoidu, który stanowi zaledwie 0,03 miligrama z 6 mili­gramów dziennego spożycia wszystkich karotenoidów u przeciętnego Amerykanina. W rzeczywistości 87 procent B-kryptoksantyny pocho­dzi z soku pomarańczowego, pomarańczy i tangerynek. Mniejsze ilości zapewniają inne owoce, takie jak brzoskwinie, papaje i nektaryny. Oczywiście owoce te przynoszą inne korzyści i stanowią oddzielną grupę, z której korzystamy głównie po to, by wprowadzić więcej urozmaicenia w diecie.

Do grupy żółtozielonej należą: szpinak, biała kapusta, gorczyca, rze­pa, żółta kukurydza, groszek zielony, awokado i melon honeydew. Da­ją nam luteinę, a także zeaksantynę. Te karotenoidy koncentrują się w gałkach ocznych i przyczyniają do utrzymania dobrego stanu ich zdrowia. Niższe spożycie kojarzone jest z zaćmą i związanym z wie­kiem zwyrodnieniem plamki żółtej. Są to podstawowe przyczyny ślepoty w Stanach Zjednoczonych, którym można zapobiec.

W grupie zielonej znalazły się brokuły, brukselka, kapusta biała, pekińska, chińska typu bok choy i włoska. Zawierają one sulforafan, izotiocyjaniany oraz indole, które pobudzają geny wątroby do produk­cji enzymów trawiących znajdujące się w organizmie związki chemicz­ne powodujące nowotwory.

Biało-zielona grupa obejmuje czosnek, różne odmiany cebuli, se­ler, gruszki, białe wino, cykorię i szczypiorek. Rośliny z rodziny czosnkowatych zawierają allicynę, która wykazuje działanie przeciwnowotworowe. Żywność z tej grupy jest również bogatym źródłem flawonoidów, w tym kwercetyny i kempferolu. Ze wszystkich przeciwutleniaczy w owocach i warzywach najwięcej zjadamy właśnie flawonoidów, do 1 grama na dobę. Istnieje wiele struktur flawono­idów, a w moim laboratorium naukowcy opracowują metody pomia­rów spożycia flawonoidów na podstawie obecności produktów ich rozkładu w moczu.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.